Starship yörüngeye çıktı

/in , /tarafından

Dünyanın en güçlü roketi SpaceX Starship, Teksas’tan gerçekleştirdiği yeni test uçuşunda bu kez başarılı oldu. Araç, planlanan 10 saatlik uçuş kapsamında ilk kez yörüngeye girerken, Starlink V3 uydularını da uzaya taşıdı.

SpaceX’in şimdiye kadarki ‘en güçlü roketi’ olduğu iddiasıyla gündeme gelen Starship, Teksas’taki Starbase üssünden başarıyla havalandıktan sonra tarihinde ilk kez yörüngeye girdi. Yaklaşık 10 saat sürmesi planlanan uçuşta 26 operasyonel Starlink V3 uydusu fırlatılıyor.

Yörüngeye giriş, Starship’in altı motorundan birinin kısa süre yeniden ateşlenmesiyle gerçekleşti. Bu, aracın Dünya etrafında düşmeye başladığı, yani yörünge hızına ulaştığı anlamına geliyor.

Uçuş boyunca Starship’in Dünya’yı yaklaşık altı kez dolanması bekleniyor. SpaceX, uyduların bir kısmıyla temas kurduğunu doğruladı.

Uçuşun kritik anları

Sıcak aşama ayrılması: Super Heavy’nin ana motorları kapatıldıktan sonra Starship kendi motorlarını ateşleyerek ayrıldı. Ayrılma sırasında Super Heavy’nin 33 motorundan biri erken kapandı.

Super Heavy’nin dönüşü: 33 motordan 31’i yeniden ateşlendi. İtici kademe, Teksas açıklarında okyanusa kontrollü iniş yaptı. Tamamen yumuşak bir iniş olup olmadığı henüz net değil; önceki uçuşlarda da motor sorunları nedeniyle ‘sert’ inişler yaşanmıştı.

Canlı yayında SpaceX çalışanlarının sevinç çığlıkları duyuldu.

Yörünge kararı: Starship’in üç vakum motorundan biri beklenmedik şekilde kapandı. Buna rağmen görev kontrolörleri ‘devam’ kararı verdi. Atmosferik (deniz seviyesi) motorlar sağlıklı çalıştığı için yörüngeye giriş ve deorbit yakmaları mümkün hale geldi.

SpaceX 26 uydunun da yörüngeye yerleştiğini duyurdu.

SpaceX, Starship’i gelecek yıl NASA’nın kritik bir test uçuşuna hazırlamak için yoğun baskı altında. Bu uçuş, bir sonraki Ay inişinin yolunu açabilir.

Geçmişteki başarısız testler

* Starship programı 2023’ten bu yana 13 entegre uçuş gerçekleştirdi. Bunlardan 5’i başarısız veya kısmen başarısız sayıldı:

* Uçuş 1 (20 Nisan 2023): Çok sayıda motor arızası nedeniyle araç kontrolünü kaybetti, yaklaşık 40 km yükseklikte imha edildi. Fırlatma rampası ciddi hasar gördü.

* Uçuş 2 (18 Kasım 2023): Hot-staging başarıyla yapıldı ancak Super Heavy boost-back sırasında patladı; Starship da kısa süre sonra kaybedildi.

* Uçuş 7 (16 Ocak 2025): Starship yakıt sızıntısı nedeniyle patladı.

* Uçuş 8 (6 Mart 2025): Starship yükselme sırasında kontrolünü kaybedip Karayipler üzerinde enkaz bıraktı.

* Uçuş 9 (27 Mayıs 2025): İlk Super Heavy yeniden kullanımı denendi. Hem itici kademe hem Starship kaybedildi, Starship yörüngeye yaklaşırken kontrolünü yitirdi.